Inwentaryzacja w sklepie: jak ją przeprowadzić i zautomatyzować

Redakcja datario.pl

24 lutego, 2026

Inwentaryzacja w sklepie: jak ją przeprowadzić i zautomatyzować

Inwentaryzację w sklepie robisz, licząc towar strefami przy wstrzymanej sprzedaży, porównując wynik z ewidencją i rozliczając różnice w księgach. Przepisywanie arkuszy i szukanie rozbieżności następnego dnia zajmują łącznie więcej czasu niż samo liczenie, a liczenie trwa podobnie przy każdej metodzie, więc oszczędność powstaje na tych dwóch etapach. W przykładowym sklepie odzieżowym skanery i system skracają według przyjętych założeń cały proces z około 19,5 do 9 godzin.

Na czym polega inwentaryzacja i czym różni się od remanentu

Inwentaryzacja w sklepie polega na porównaniu stanu faktycznego z ewidencją, wyjaśnieniu różnic i ujęciu ich w księgach. Ustawa przewiduje trzy metody (Ustawa o rachunkowości, 1994):

  • spis z natury, czyli policzenie towaru, gotówki w kasie i wyposażenia,
  • potwierdzenie sald, na przykład stanu konta bankowego albo należności od kontrahentów,
  • weryfikację, czyli porównanie ksiąg z dokumentami tam, gdzie nie da się niczego policzyć.

Remanent to potoczna nazwa spisu z natury, który na potrzeby podatku robią firmy prowadzące podatkową księgę przychodów i rozchodów (KPiR). Remanent służy do wyliczenia dochodu, a inwentaryzacja obejmuje dodatkowo pieniądze, należności i rozliczenie różnic w księgach. Formalności spisu dla KPiR znajdziesz w poradniku o remanencie robionym bez stresu.

Inwentaryzacja Remanent
Kto musi firmy prowadzące pełne księgi firmy na KPiR
Podstawa prawna ustawa o rachunkowości, art. 26 i 27 rozporządzenie w sprawie KPiR obowiązujące od 1 stycznia 2026 r. (Prawo.pl, 2025)
Co obejmuje towar, środki pieniężne, należności, wyposażenie zapasy objęte spisem z natury
Kiedy na ostatni dzień roku obrotowego oraz w terminach z art. 26 na koniec roku podatkowego i przy zdarzeniach takich jak likwidacja firmy
Efekt różnice wyjaśnione i ujęte w księgach podstawa do wyliczenia dochodu

Kiedy trzeba zrobić inwentaryzację w sklepie

Przy pełnych księgach inwentaryzację przeprowadzasz na ostatni dzień każdego roku obrotowego (Ustawa o rachunkowości, 1994). Przy zapasach ustawa zostawia margines: termin jest dotrzymany, gdy spis zaczniesz nie wcześniej niż 3 miesiące przed końcem roku i skończysz do 15. dnia roku następnego.

Na pytanie, co ile robić inwentaryzację, nie ma jednej odpowiedzi dla całego majątku. Towar w sklepie detalicznym, zapasy w strzeżonych magazynach i środki trwałe mają w ustawie osobne terminy, a kolejne obowiązki pojawiają się przy zakończeniu działalności, likwidacji albo upadłości. Sprawdź je w art. 26 ustawy o rachunkowości i uzgodnij z księgową, bo zależą od sposobu prowadzenia ewidencji.

Inwentaryzację dodatkową robisz wtedy, gdy zmienia się los towaru albo osoba, która za niego odpowiada. Typowe powody to:

  • zmiana kierownika sklepu lub innej osoby odpowiedzialnej za towar,
  • kradzież, pożar albo zalanie,
  • zamknięcie sklepu.

Firmy na KPiR robią remanent na koniec roku podatkowego oraz przy rozpoczęciu działalności w trakcie roku, zmianie wspólnika i likwidacji. Od 1 stycznia 2026 r. obowiązuje nowe rozporządzenie w sprawie KPiR (Dz.U. 2025 poz. 1299), więc formalności sprawdzaj bezpośrednio w jego tekście (Prawo.pl, 2025).

Porada datario.pl: jeśli prowadzisz pełne księgi i ewidencję ilościowo-wartościową, czyli system zna dla każdego towaru liczbę sztuk i wartość, nie musisz liczyć całego sklepu 31 grudnia. Policz go w spokojnym tygodniu przed szczytem świątecznym, a do dnia bilansowego dolicz tylko ruchy z dokumentów. W sklepie spożywczym albo odzieżowym grudniowy spis oznacza zamknięcie sali w najlepszym tygodniu sprzedaży.

Kto liczy towar i czy można odmówić udziału

Pracownicy objęci wspólną odpowiedzialnością materialną za powierzony towar powinni uczestniczyć w inwentaryzacji (INFOR FK, 2022), a ramy tej odpowiedzialności wyznacza Kodeks pracy (art. 124). W praktyce oznacza to, że:

  • pracownik, który nie może przyjść z powodu choroby albo innej ważnej przyczyny, może wskazać na piśmie osobę, która go zastąpi (INFOR FK, 2022),
  • nieobecność bez wskazanego zastępcy nie wstrzymuje spisu, a jego tryb w takiej sytuacji określają przepisy,
  • pracownik, który odmawia, traci wpływ na przebieg liczenia, a wynik nadal może posłużyć do rozliczenia niedoboru,
  • dla pozostałych pracowników udział w spisie w godzinach pracy jest zwykłym poleceniem służbowym, a ewentualną odmowę ocenia się w konkretnym przypadku,
  • liczenie po zamknięciu sklepu albo w nocy to praca w godzinach nadliczbowych lub nocnych, z należnym dodatkiem.

Inwentaryzacja męczy fizycznie i umysłowo: to wiele godzin stania, schylania się i wchodzenia na drabinę, a do tego skupienie przy powtarzalnym liczeniu. Dlatego zewnętrzne firmy inwentaryzacyjne zatrudniają do niej pracowników dorywczych.

Jak wygląda inwentaryzacja w sklepie krok po kroku

Przygotowanie przed dniem spisu

Większość błędów rodzi się przed liczeniem. Skopiuj listę i odhaczaj kolejne punkty:

LISTA KONTROLNA PRZED INWENTARYZACJĄ
[ ] Zarządzenie: termin, zakres (sala, zaplecze, magazyn), metoda, osoba odpowiedzialna
[ ] Zespoły spisowe: min. 2 osoby (jedna liczy, druga zapisuje lub kontroluje)
[ ] Instrukcja inwentaryzacyjna spisana i przekazana zespołom
[ ] Porządek: jeden towar w jednym miejscu, uszkodzone i przeterminowane osobno
[ ] Dostawy przyjęte w systemie, zwroty od klientów rozpatrzone
[ ] Faktury zakupu, przesunięcia i zwroty wprowadzone, raport dobowy z kasy zrobiony
[ ] Każdy regał i półka ma numer strefy
[ ] Arkusze ponumerowane albo skanery z aktualnym katalogiem i kodami EAN
[ ] Towar bez kodu oznakowany
[ ] Sklep internetowy: wstrzymane wysyłki albo lista zamówień pakowanych w trakcie

Nierozpatrzone zwroty dają fałszywe nadwyżki, więc domknij obsługę zwrotów i reklamacji przed spisem. Jeśli część asortymentu nie ma kodów, najpierw wygeneruj kody EAN i oklej towar. Przygotowanie jest zakończone, gdy w dniu spisu system nie ma nieprzyjętych dostaw ani otwartych zwrotów, a każda półka ma numer.

Dzień spisu

  1. Odprawa: przydział stref i zasada liczenia po kolei, od lewej do prawej, od góry do dołu.
  2. Zamrożenie ruchu: zamknięty sklep albo strefa wyłączona ze sprzedaży.
  3. Spis: zespół liczy albo skanuje towar i oznacza policzoną strefę kartką na regale.
  4. Kontrola wyrywkowa: druga osoba przelicza losowe pozycje, a przy dużej rozbieżności strefę liczy się od nowa.
  5. Zebranie arkuszy lub danych ze skanerów i podpisy zespołów oraz osób materialnie odpowiedzialnych.
  6. Zestawienie różnic między stanem rzeczywistym a ewidencyjnym.
  7. Wyjaśnienie różnic: pomyłki w dokumentach, pomylone podobne towary, niedobory i nadwyżki.
  8. Rozliczenie różnic i ujęcie ich w księgach zgodnie z art. 27 ustawy o rachunkowości.

Różnice między branżami

Inwentaryzacja na magazynie sklepu internetowego przebiega według lokalizacji: regał, półka, pojemnik, a towar spakowany i niewysłany liczy się osobno. W pozostałych typach sklepów:

  • inwentaryzacja w sklepie spożywczym obejmuje towar na wagę, krótkie terminy i straty naturalne, a produkty przeterminowane i przeznaczone do utylizacji spisuje się osobno,
  • inwentaryzacja w sklepie odzieżowym wymaga rozróżnienia rozmiarów i kolorów, dlatego skanowanie każdej sztuki daje znacznie mniej pomyłek niż liczenie na oko, a przymierzalnie, zwroty i manekiny liczy się osobno.

Czas inwentaryzacji w sklepie zależy od liczby pozycji, metody i liczby osób, więc nie ma jednej uczciwej liczby.

Porada datario.pl: licz strefami i porównuj wynik każdej strefy z systemem, zanim zespół przejdzie dalej. Rozbieżność wyjaśniona przy regale zajmuje kilka minut. Ta sama rozbieżność wykryta następnego dnia oznacza otwieranie kartonów, gdy towar już się przemieszał.

Jak skrócić spis skanerami i systemem magazynowym

Inwentaryzację skracasz, usuwając ręczne przepisywanie i ręczną korektę stanów. Pomogą ci w tym:

  • skanery kodów kreskowych (kolektory danych), które zapisują ilość i lokalizację i przesyłają dane do systemu bez przepisywania; tańszy wariant to aplikacja w smartfonie, o ile obsługuje ją Twój system sprzedaży,
  • system magazynowy (WMS, czyli oprogramowanie do zarządzania magazynem), który prowadzi ewidencję według lokalizacji, więc możesz liczyć rotacyjnie: co tydzień kilka regałów zamiast całego sklepu naraz; zakres takiego spisu uzgodnij z księgową lub biegłym rewidentem,
  • RFID (etykiety radiowe), czyli odczyt wielu metek naraz bez wyjmowania towaru; stosuje się je głównie w odzieży, a koszt etykiet zwraca się przy dużej liczbie sztuk,
  • synchronizacja stanów, która przenosi skorygowany stan do sklepu i na platformy sprzedażowe, na przykład przez połączenie PrestaShop z BaseLinkerem.

Rozbieżność stanów dotyka coraz większej części sprzedaży. W Polsce 72,9% osób w wieku od 16 do 74 lat kupowało przez internet w ciągu ostatnich 12 miesięcy, a odsetek ten rośnie z roku na rok (GUS, 2026). W UE sprzedaż internetową prowadziło 23,8% przedsiębiorstw w 2023 r., wobec 17,2% w 2013 r. (Eurostat, 2025). Po spisie bez synchronizacji sprzedajesz towar, którego nie masz. Jeśli to Twoja pierwsza zmiana tego typu, zacznij od ogólnych zasad, czyli od tego, jak automatyzować procesy w firmie.

Przykład: sklep odzieżowy przed zmianą i po niej

Liczby w tym przykładzie są założeniami ilustracyjnymi. Sklep ma 2 000 wariantów i 8 000 sztuk, a liczą go 4 osoby. Oszczędność bierze się z usunięcia przepisywania i szukania różnic po fakcie, bo samo liczenie trwa podobnie.

Proces ręczny według założeń:

  1. Liczenie na arkuszach: około 8 godzin.
  2. Przepisanie 2 000 pozycji do systemu, po około 10 sekund na pozycję: około 5,5 godziny.
  3. Porównanie z ewidencją i szukanie różnic następnego dnia: około 4 godzin.
  4. Ręczna korekta stanów w sklepie internetowym i na platformach: około 2 godzin.

Razem około 19,5 godziny.

Proces po zmianie:

  1. Skanowanie każdej sztuki z przypisaniem lokalizacji: około 8 godzin.
  2. Zestawienie różnic generowane przez system po każdej strefie i wyjaśnianie ich przy regale: około 1 godziny łącznie.
  3. Automatyczna aktualizacja stanów online: kilka minut.

Razem około 9 godzin. Zanim policzysz zwrot z inwestycji, zmierz własne etapy podczas najbliższego spisu.

Porada datario.pl: zanim kupisz skanery, policz, ile towarów nie ma kodu albo ma kod zdublowany. Jeśli to kilkanaście procent asortymentu, skaner przyspieszy tylko resztę, a pozycje bez kodu i tak policzysz ręcznie. Najpierw nadaj kody i oklej towar, dopiero potem kupuj sprzęt.

Wklej ten prompt do ChatGPT, Gemini, Claude albo innego czatu AI i wpisz swoje informacje w miejsca w nawiasach. Danych wrażliwych lepiej tam nie podawać.

Rozpisz swój spis na etapy i zobacz, gdzie u ciebie uciekają godziny, zanim wydasz pieniądze na skanery.

Prowadzę [RODZAJ SKLEPU: STACJONARNY, INTERNETOWY ALBO OBA], mam około [LICZBA WARIANTÓW I SZTUK] towaru, a spis robi u mnie [LICZBA OSÓB].
Ostatnia inwentaryzacja wyglądała tak: [JAK LICZYLIŚMY I ILE TRWAŁ KAŻDY ETAP].
Rozpisz mój proces na etapy: liczenie, przepisywanie, szukanie różnic, korekta stanów online.
Przy każdym etapie oceń, czy u mnie da się go skrócić, i zaproponuj 2 lub 3 warianty zmiany, od najtańszej (np. aplikacja w smartfonie) do pełnego systemu magazynowego.
Przy każdym wariancie napisz, który etap znika, a który zostaje bez zmian.
Zadaj mi pytania o to, ile towaru nie ma kodu albo ma kod zdublowany, i powiedz, co zrobić najpierw.
Na koniec przygotuj prostą tabelę do mierzenia czasu etapów podczas mojego najbliższego spisu.
Nie podawaj procentu oszczędności, dopóki nie zmierzę własnych etapów.

FAQ

Jak wygląda inwentaryzacja na magazynie sklepu internetowego?

Liczysz według lokalizacji: regał po regale, półka po półce i pojemnik po pojemniku. Paczki spakowane, a jeszcze niewysłane, spisujesz osobno. Przed startem decydujesz, czy wstrzymujesz wysyłki, czy prowadzisz listę zamówień pakowanych w trakcie. Po spisie od razu przenieś skorygowane stany do sklepu i na platformy sprzedażowe, inaczej klienci kupią towar, którego już nie masz.

Czy inwentaryzacja to ciężka praca?

Tak, męczy zarówno ciało, jak i głowę. Spędzasz wiele godzin na nogach, schylasz się i wchodzisz na drabinę, a przy tym musisz utrzymać skupienie przy powtarzalnym liczeniu. Liczenie po zamknięciu sklepu albo w nocy to nadgodziny lub praca nocna, za którą przysługuje dodatek.

Wypróbuj bezpłatne narzędzia

Skorzystaj z narzędzi, które ułatwiają codzienna pracę!

Powiązane wpisy